Trầm cảm sau sinh là gì? Dấu hiệu trầm cảm sau sinh không nên bỏ qua

Trầm cảm sau sinh có thể ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe của các mẹ sau sinh. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc thậm chí nguy hiểm đến tính mạng của mẹ và bé.

Trầm cảm sau sinh là gì?

Trầm cảm sau sinh là tình trạng bệnh liên quan đến suy nghĩ và cảm giác mệt mỏi, buồn chán, lo lắng, tuyệt vọng xuất hiện sau sinh. Bệnh có thể bắt đầu bất cứ lúc nào trong năm đầu tiên, và dễ xuất hiện nhất trong 3 tuần đầu sau sinh. Trầm cảm sau sinh có thể nhẹ, vừa hoặc nặng, có thể thoáng qua hoặc kéo dài. Các mẹ sau sinh bị trầm cảm thường có cảm giác tội lỗi, buồn, vô vọng, cảm thấy không muốn chăm sóc con.

Tỷ lệ trầm cảm sau sinh ở Việt Nam là 12,5% là một con số không nhỏ, căn bệnh này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của mẹ và sự phát triển trí tuệ, cảm xúc và thể chất của trẻ.

Nguyên nhân trầm cảm sau sinh

Hiện vẫn chưa có kết luận nguyên nhân chính nào dẫn đến tình trạng trầm cảm sau sinh, có thể là sự kết hợp nhiều yếu tố, từ tinh thần, thể chất, tâm lý gây nên. Dưới đây là một số nguyên nhân dẫn tới trầm cảm sau sinh:

Thay đổi về nội tiết: sự suy giảm về nồng độ hormon cùng với sự thay đổi về huyết áp, chức năng của hệ miễn dịch và những biến đổi về chuyển hóa mà bà mẹ sau sinh phải trải qua là một phần trong căn nguyên gây trầm cảm.

Có bệnh sử bị trầm cảm: Những phụ nữ mắc chứng trầm cảm trước, trong hoặc sau khi mang thai, hay những người đang điều trị trầm cảm có nguy cơ mắc chứng trầm cảm sau sinh cao hơn so với người bình thường.

Thiếu ngủ, thiếu chất dinh dưỡng, lo lắng quá nhiều: một số chị em không có thời gian chăm sóc bản thân, ngủ không đủ giấc, ăn uống không đủ chất dinh dưỡng, mặc cảm tự ti vóc dáng, da dẻ, lo lắng về tài chính nuôi con.… dễ nảy sinh bực bội, căng thẳng.

Mâu thuẫn gia đình: Áp lực chăm sóc con cái, do thiếu sự giúp đỡ của người thân, mâu thuẫn với các thành viên trong gia định làm nhiều phụ nữ rơi vào tình trạng căng thẳng kéo dài.

Mệt mỏi: Rất nhiều phụ nữ cảm thấy vô cùng mệt mỏi sau khi sinh, họ phải mất hàng tuần trời để sức khỏe và năng lượng hồi phục trở lại. Ở những sản phụ sinh con theo phương pháp mổ lấy thai, thời gian hồi phục có thể còn dài hơn.

Dấu hiệu trầm cảm sau sinh

Phụ nữ bị trầm cảm sau sinh thường có các biểu hiện sau:

– Thường xuyên cảm thấy buồn mà không biết lý do vì sao buồn, vô vọng, trống rỗng, hay thấy quá tải về việc chăm sóc bé hay mọi việc xung quanh.

– Thường xuyên rơi nước mắt, khóc nhiều hơn bình thường, đôi khi khóc không cần lí do

– Trong lòng luôn cảm thấy lo âu, sợ hãi.

– Buồn phiền, cáu kỉnh, bồn chồn.

– Mất ngủ, khó đi vào giấc ngủ, không thể yên tâm ngủ say, hoặc một số thì hay buồn ngủ và ngủ quá nhiều.

– Khó có thể tập trung, mất tập trung, khó đưa ra các quyết định.

– Giận dữ, mất kiểm soát.

– Không quan tâm đến bản thân, thấy không còn các sở thích như ngày xưa.

– Đau đớn về cả thể chất và tinh thần, nhức đầu, đau dạ dày, đau cơ, mệt mỏi.

– Ăn không ngon, không muốn ăn, có trường hợp lại ăn rất nhiều.

– Ngại tiếp xúc với người khác, xa lánh người thân, bạn bè, thậm chí không muốn gần gũi với con.

– Không tin tưởng khả năng có thể che chở, bảo vệ và nuôi dưỡng cho con.

– Xuất hiện các ý nghĩ làm hại bản thân và con.

Hậu quả của trầm cảm sau sinh

Trầm cảm sau sinh rất nguy hiểm, ảnh hưởng đến sức khỏe và tinh thần của bản thân và gia đình. Người mẹ dễ bị ảnh hưởng đến thể chất, tinh thần, gây sụt cân, suy dinh dưỡng, suy nhược tinh thần, hoang tưởng và có những hành vi nguy hiểm như tự tử, làm hại bé hay những thành viên trong gia đình để lại những hậu quả đáng tiếc.

Giải pháp vượt qua trầm cảm sau sinh

Điều trị tâm lý hoặc thuốc chống trầm cảm: Khi nhận thấy dấu hiệu trầm cảm, mẹ cần được người nhà đưa đến bác sĩ thăm khám để biết rõ tình trạng bệnh. Nếu trầm cảm sau sinh nhẹ, bác sĩ có thể cho về nhà để thận trọng theo dõi và tái khám thường xuyên. Nếu các biểu hiện trầm cảm sau sinh nặng hơn, bác sĩ có thể điều trị tâm lý  bằng cách nói chuyện với bác sĩ hay những người phụ nữ đã bị trầm cảm trước đó. Nếu tư vấn tâm lý vẫn không ổn thì có thể kết hợp với thuốc chống trầm cảm – loại thuốc giúp cân bằng các hormone giúp điều chỉnh tâm trạng.

Mẹ cần nhận thức rõ vai trò của bản thân, luôn tin tưởng vào bản thân và kiên trì áp dụng các phương pháp khắc phục trầm cảm sau sinh.

Mẹ cần được nghỉ ngơi, thư giãn, giữ tâm trạng vui vẻ, thoải mái, không cố ép bản thân làm những điều không thích hoặc gây khó chịu cho bản thân. Tranh thủ khi con ngủ để nghỉ ngơi.

Tập thể dục nhẹ nhàng khi cơ thể dần hồi phục như ngồi thiền, tập thơ thư giãn sẽ giúp điều chỉnh tâm trạng mẹ tốt hơn.

Sự động viên, quan tâm, chia sẻ của những người thân, đặc biệt là người chồng sẽ giúp mẹ sau sinh sớm đẩy lùi được tình trạng trầm cảm.

Cách phòng tránh trầm cảm sau sinh

Cách để mẹ phòng tránh trầm cảm sau sinh:

Có lối sống lành mạnh, được nghỉ ngơi đầy đủ, ăn những thực phẩm tốt cho sức khỏe và tránh uống rượu, bia, các chất kích thích.

Không gây áp lực cho bản thân phải làm thật tất cả mọi thứ. Chăm con và nuôi con là hành trình dài, không ai có thể hoàn hảo nên mẹ chỉ cần học hỏi từ từ, không tạo áp lực hay so sánh với người khác.

Dành thời gian cho chính mình, mặc quần áo đẹp, đi dạo và ghé thăm một người bạn hoặc làm một vài việc vặt. Hay dành không gian riêng tư cho hai vợ chồng.

Tâm sự và nói chuyện nhiều hơn với những thành viên trong gia đình để hiểu nhau hơn, tránh các mâu thuẫn hay nghi ngờ lẫn nhau khiến mẹ mệt mỏi.

Chia sẻ việc chăm bé với các thành viên khác trong gia đình để có thể nghỉ ngơi, mẹ có thể ngủ, chợp mắt một chút hoặc bạn có thể xem một bộ phim hay uống cà phê với bạn bè…

 

Trầm cảm sau sinh nếu không được điều trị, trầm cảm sau sinh có thể kéo dài hàng tháng hoặc nhiều năm. Vì vậy mẹ và gia đình cần có những kiến thức về trầm cảm sau sinh và biết cách phòng tránh cũng như khắc phục. Hy vọng bài viết đã cung cấp những kiến thức hữu ích cho mẹ.

Loading Facebook Comments ...